سنگلاخ مثمر کهورستان؛ سبزی از شوری سر بر میآورد
مردمان هرمزگان از دل سنگ و شوری،
سبزی و صیفی بیرون میکشند! راز تردستی مردمان این دیار در تلاش عالمانه آنان
نهفته است، اکسیر همت و دانش بر بستر خاک شور و زمین سنگلاخ، تخم طراوت میرویاند
و این امید را در دلها روشن میکند که نهتنها، خاک حاصلخیز دشتها و جلگهها و آب
شیرین کوهستانها و درههای این خاک پرگهر، بلکه آب، سنگ و خاکِ سَتروَنِ بیابانی
ایران زمین هم در سایه کوشش مردمانش، قابلیت زایش دارد و سفره ساکنانش را رنگین میکند.
در جستوجوی کیمیای تلاش به جنوب
ایران، هرمزگان سفر کردیم و از نزدیک بر سر خوان گسترده کشاورزی این دیار که در همدستی
هوشمندانه و خلاق با اقلیم و خاکش، روزی کشاورز هرمزگانی و سفره ایرانی را تامین
میکند، نشستیم.
هرمزگان از آسمان دیدنی است؛ تلاقی
خور و هور و آنگاه دریا و زان پس اقیانوس؛ هرمزگان بر گلوی خلیج فارس چنبره زده و
یکی از راهبردیترین تنگههای جهان را در کرانه خود جای داده است.
اندکی بعد پایین میآیی و شهر تاریخی
و باستانی بندرعباس بیشتر خودنمایی میکند، از بندر عباس به شرق، 70 کیلومتر طی مسیر
میکنیم و به کهورستان میرسیم، کهورستان مقصد اصلی ماجرای این گزارش است.
در کهورستان خاک به آن معنا که در
کشاورزی رایج است، دیده نمیشود و آب کهورستان حکایتی دیگر دارد؛ اینجا آب با درجه
شوری 8 تا 12 هزار، فکر کشاورزی را از سر بیرون میکند، اما آنچه که به چشم میبینیم
نا هم خوان است؛ ساقههای لطیف گوجه از لابهلای سنگلاخ خشن قد کشیده و ثمر داده
است.
حسین اصغری مدیرکل دفتر امور سبزی و
گیاهان جالیزی وزارت جهادکشاورزی میگوید: «در این منطقه 2 هزار هکتار از
زمین به ظاهر لم یزرع با معجزه تلاش از آب شور، سبزی و صیفی عمل میآورد.»
وی در حالی که بر واگویه دیدههایش از
کهورستان اصرار دارد، از سرزمینی میگوید که؛ «وارد سرزمینی شدم که خاک آن سنگلاخ
بود و شوری آب در مواجهه با آفتاب سوزان، ردی از رسوب نمک بر جای میگذاشت، اما
همت کشاورزان آن دیار از دل شوری و سنگ عملکرد 90 تن در هکتار را
ارایه میداد.»
اصغری با دشوار خواندن کار کشاورزی در
این شرایط گفت: «2 هزار هکتار از این اراضی زیر کشت گوجه، بادمجان، فلفل و حتی ملون
رفته است و کشاورزان با بهرهگیری از دانش نوین کشت از جمله بذر هیبرید، نشاکاری و
کود مناسب عملکرد خیرهکننده 90 تن در هکتار را داشتهاند.»
وی از راهحل این کشاورزان برای در
امان ماندن آب از دستبرد آفتاب این گونه گفت: «آبیاری در این منطقه از نوع آبیاری
موضعی است؛ پربازدهترین روش که آب را در پای بوته با کمترین اتلاف و تبخیر رها میکند.»
اصغری کاربرد این روش را در سیستان و
بلوچستان و بوشهر هم مسبوق به سابقه میداند و بر کارایی آن با حداکثر راندمان به
ویژه در مناطقی از این دست تاکید میکند و ادامه میدهد: «در این مناطق با تأسیسات
آب شیرینکن بخش زیادی از شوری آب گرفته و شورابه آن با لوله به دریا منتقل میشود
و آب متعادل شده به مصرف کشاورزی میرسد در کنار آن استفاده از بذر و کود مناسب و
سیستم آبیاری Tape اندکی بر هزینه تمام شده تولید میافزاید.»
در این منطقه تا چشم کار میکند؛ بر
روی سنگلاخ پوششی سبز رنگ کشیده شده است و تاسیسات گلخانهای و کشت داربستی بر
بستر تَفدیده قلوه سنگها، نمایشی مسالمتآمیز و همزیستی شگفتانگیزی در برابر چشم بیننده میگشاید.